10 điều ngỡ như viễn tưởng AI đã và đang làm được

Rất nhiều người đã nói rằng trí tuệ nhân tạo và robot sẽ thống trị thế giới trong tương lai.  Chúng ta có thể kì vọng vào năng lực không giới hạn của chúng – từ giặt quần áo đến tham gia những cuộc chiến tranh mà không cần sự can thiệp của con người  ngoại trừ việc dạy chúng cách thực hiện. Với những loại máy móc có thể tự học thì thậm chí chúng ta không cần phải dạy chúng nhiều. Trí tuệ nhân tạo (AI) trong tương lai có thể biết phải làm gì ngay cả trước khi chúng ta sai bảo. Nhưng điều mà nhiều người không biết là làm cách nào công nghệ trí tuệ nhân tạo có thể thực hiện những gì chúng ta vẫn thường giả định trong tương lai đó. Không chỉ vậy, AI của ngày hôm nay có thể làm những điều mà chúng ta không bao giờ tưởng tượng đến. Tuy nhiên, không phải tất cả những năng lực đó đều đáng sợ hoặc đáng báo động; rất nhiều trong số đó có thể thực sự giúp chúng ta về lâu dài.

10. Viết tin tức

Mặc dù chúng ta thường lo lăng về việc AI sẽ đảm nhận quá nhiều công việc của con người, nhưng có một số nghề nghiệp mà chúng ta thường tin rằng sẽ an toàn, vì có một số nghề chỉ con người có thể làm. Báo chí chắc chắn là một trong số đó, vì cần có một bộ óc chính xác là của con người để tường thuật hiệu quả những thông tin quan trọng dưới dạng các bài viết mạch lạc và có cấu trúc rõ ràng để mọi người dễ hiểu.  Nhưng dù sao thì loại robot có thể viết nên những câu chuyện như những nhà báo chính hiệu đang thực sự tồn tại. 

Trong quá khứ, con người đã thể hiện nhiều nỗ lực để tạo ra các robot có thể viết các mẩu tin tức nhưng không ai thực sự thành công, có lẽ là do một số hạn chế cố hữu của AI. Giờ thì mọi chuyện đã khác vì tờ Washington (The Washington Post) đã ra mắt thành công một robot có thể viết cũng như bất kỳ nhà báo tài ba nào.  Nó được gọi là Heliograf , và tất cả những gì nó cần để đưa ra các mẩu tin là một số cụm từ bao gồm tất cả các kết quả có thể xảy ra của một sự kiện đáng chú ý, ví dụ như một cuộc bầu cử chẳng hạn và một cơ sở dữ liệu về các sự kiện để cập nhật nhanh chóng. [tham khảo]

9. Công việc của cảnh sát

Ảnh: AFP

Hầu hết chúng ta đã thấy RoboCop, một câu chuyện hư cấu xoay quanh một cảnh sát robot và tương lai của việc thực thi pháp luật trong thế giới đó. Nhưng RoboCop không hoàn toàn là robot; anh ta vẫn có bộ não con người, chỉ là việc hợp nhất với robot đã cho anh ta một năng lực chiến đấu bất khả chiến bại.

 Nhiều người đã cho rằng cảnh sát robot sẽ khá khả thi trong tương lai nhưng không ngờ rằng tương lai đó lại đến sớm như vậy.  Dubai đã đưa một robot vào hoạt động với vai trò là một phần của lực lượng cảnh sát đường phố và đã đặt cho nó một cái tên đầy sáng tạo là  Rob Robopop . [tham khảo]

Nếu bạn nghĩ Robocop này không có nhiều năng lực – bạn đã nhầm. Nó được phát triển với sự trợ giúp của siêu máy tính Watson của IBM và Google để có thể làm những việc như xác định tội phạm, biển số xe có vấn đề, thông tin về những món đồ bị bỏ quên nơi công cộng và nhiều tính năng khác. Một phần trong kế hoạch của Dubai là đạt 25% lực lượng cảnh sát của mình là robot vào năm 2030. Hiện tại, dù không thể biết trước rằng Robocops có thể cầm súng và chống lại con người hay không nhưng công nghệ này thậm chí có thể trở thành một sự trợ giúp lớn cho các sở cảnh sát thiếu nhân lực trên toàn thế giới.

8. Tự tạo phần mềm AI cho riêng mình

Nhiều người vẫn luôn nói về những điều không tưởng AI sẽ có thể làm trong tương lai, mặc dù vậy nếu bạn là một lập trình viên, bạn sẽ biết rằng yêu cầu AI làm những điều đó còn khó hơn nhiều so với mình tự làm. Các nhà phát triển AI không chỉ là những người tài năng và sáng giá nhất thế giới mà còn là những người được trả lương cao nhất do tính chất công việc đặc biệt.

Việc viết phần mềm AI khá khó khăn, đó là lý do tại sao nó trở thành vấn đề lớn khi AI học cách làm điều đó. Nhiều công ty đã hợp nhất phần mềm thiết kế AI với chính AI nhưng nó chưa bao giờ sánh được với các nhà phát triển AI là con người. Cho đến khá gần đây, vào năm 2017, Google đã đưa ra một AI có thể thiết kế AI của riêng mình. Và lần đầu tiên trong lịch sử, AI mà nó tạo ra hóa ra lại tốt hơn phần mềm được tạo ra bởi các nhà nghiên cứu AI. Họ đã sử dụng AI do AI tạo ra để đánh dấu vị trí của nhiều đối tượng trong một bức ảnh và sau đó so sánh kết qủa đó với kết quả được cho bởi AI do con người tạo ra.  Phần mềm do AI tạo ra có độ chính xác 43% trong khi với phần mềm mà con người tạo ra là 39% . Dù thực sự không rõ ràng nhưng điều này có nghĩa là một ngày nào đó AI cũng có thể đảm nhận công việc của những người thiết kế AI.

7. Nói dối và gian lận

Chúng ta coi sự lừa dối là một đặc điểm vốn có của con người, điều mà máy móc hoàn toàn không thể làm được. Mặc dù trước đây chúng ta đã thiết kế phần mềm AI có thể nói dối nhưng không có trường hợp máy móc nào tự học được điều đó. Cho đến khi có tin rằng trong một số trường hợp điều đó thực sự đã xảy ra thì thành thật mà nói có một chút đáng sợ.

Trong một thí nghiệm, các nhà nghiên cứu đã cố gắng để AI chơi Sonic the Hedgehog. Các điều kiện cần phải đáp ứng rất đơn giản: Chỉ cần vượt qua cấp độ nhanh nhất có thể và để mắt đến các đối thủ cạnh tranh phòng trường hợp họ vượt mình. Trước sự ngạc nhiên của họ, AI nhanh chóng học được để làm điều đó bằng cách cua qua các bức tường. Đó có thể là trường hợp đầu tiên một AI học cách để gian lận trong một trò chơi mà không được lập trình để làm như vậy. Trong thí nghiệm khác, liên quan đến nghiên cứu của Đại học Stanford và các nhà khoa học của Google, một AI được thiết kế để chuyển đổi hình ảnh Google Maps trên không thành bản đồ đường phố, người ta đã phát hiện nó tự ẩn một số thông tin trong tín hiệu tần số cao và không thể phát hiện được.

6. Tinh thần đồng đội

Khả năng làm việc nhóm là nền tảng của xã hội loài người, và nó đã cho chúng ta một lợi thế hơn các sinh vật khác ngay từ ban đầu. Tất nhiên, điều đó không chỉ giới hạn ở các hoạt động có ích như xây dựng và kiến thiết; tinh thần đồng đội cũng đóng một vai trò khá quan trọng trong các cuộc chiến tranh và chinh phạt. Do đó, khi cho rằng nếu máy móc cũng học cách làm được, thì có chút gì đó đáng sợ.

May mắn thay (hoặc không may mắn) cho chúng ta, AI bây giờ có khả năng làm điều đó.  Dự án DeepMind của Google đã phát triển một AI có thể hoạt động với các AI khác trong các trò chơi nhiều người chơi như Quake III Arena để giành chiến thắng trong trận đấu . Trong khi AI đã chứng minh khả năng đánh bại người chơi là con người tại các trò chơi trước đây, đây là lần đầu tiên nó chơi đồng đội, điều này khá khó đối với AI, vì nó đòi hỏi phải thỏa hiệp phù hợp với phong cách chơi của những bên tham gia khác. [tham khảo]

5. Viết thơ

Nếu robot có thể viết thơ thì có lẽ cả thế giới cũng làm được điều tương tự, vì ngoài kia có rất ít nhà thơ có thể kiếm sống thành công từ đó. Đấy không phải là một công việc thực sự. (Xin lỗi đây là quan điểm cá nhân.) Thơ đòi hỏi sự hiểu biết về những quy luật, vần điệu, âm điệu và vô vàn thứ khác mà chỉ có trí óc của con người mới có thể đáp ứng, vì vậy thật khó để AI có thể học cách làm những điều đó mà không được dạy rõ ràng từ trước.

Mặc dù vậy, hóa ra AI đã viết những bài thơ mà hầu hết chúng ta sẽ không thể phân biệt được với những tác giả bình thường.  Kiệt tác viết theo phong cách của Shakespear này được viết hoàn toàn bởi một robot  sẽ coi như một ví dụ:

When I in dreams behold thy fairest shade
Whose shade in dreams doth wake the sleeping morn
The daytime shadow of my love betray’d
Lends hideous night to dreaming’s faded form

(Tạm dịch)
Trong cơn mơ thấy bóng nàng huyền ảo
Bóng người trong mơ thức giấc bình minh
Chiếc bóng ban ngày tình yêu tôi phản bội
Cho đêm gớm ghiếc khiến giấc mộng phai tàn

Nhưng một AI không chỉ đơn thuần thức dậy vào một buổi sáng và làm ngay được những điều đó. Một ứng cử viên tiến sĩ MIT, J. Nathan Matias, đã dạy nó những luật cơ bản về cấu trúc câu và cú pháp. Phải mất khá nhiều nỗ lực rước khi AI đưa ra một cái gì đó nguyên bản và giống như bài thơ như ví dụ trên. [tham khảo]

4. Sáng tạo nghệ thuật

Một nghề nghiệp khác mà chúng tôi tin là an toàn khi mọi thứ liên tục bị thay thế bởi máy móc là nghề nghệ sĩ. Đó là một trong những công việc mà bạn thực sự không thể làm nếu không có bộ não con người, vì nghệ thuật đích thực chỉ có thể được thực hiện và đánh giá một cách hiệu quả qua sự cảm thấu của con người. Nó đòi hỏi ý thức, chiều sâu và sự “thấm” của chúng ta, và nếu AI không thể làm được điều đó thì thực sự cũng không có máy móc nào có thể làm được.

Và một tin xấu cho tất cả các nghệ sĩ đầy tham vọng ngoài kia là AI đã tìm ra tất cả những điều đó và còn hơn thế nữa. Trong một thí nghiệm năm 2015 của các nhà khoa học từ phòng thí nghiệm Bethge ở Đức, họ đã dạy AI học các yếu tố khác nhau trong một tác phẩm nghệ thuật và sau đó mã hóa nó để tái tạo phong cách đó bằng cách vẽ một bức tranh từ một hình ảnh. Trước sự ngạc nhiên của họ,  AI đã có thể tái tạo hình ảnh một đường phố ở Đức theo phong cách đặc trưng của Van Gogh, với một sự hiểu biết hoàn hảo về ánh sáng và đường nét [tham khảo]

3 Tìm hiểu cách tự mã hóa

Nếu thực sự AI toàn cầu trở nên toàn cầu hóa, một trong những điều mà chúng sẽ cần để thành công là khả năng mã hóa tin nhắn của chính nó. Chúng ta tin rằng dù AI có mã hóa thế nào, chúng ta vẫn có thể tìm cách giải mã chúng bởi chính chúng ta đã thiết kế ra AI.

Nhưng hóa ra AI đã tự mình tìm cách mã hóa tin nhắn. Trong một trong những nỗ lực nghiên cứu AI của Google vào năm 2016, họ đã thiết lập hai mạng lưới thần kinh là Bob và Alice, cố gắng liên lạc với nhau. Họ cũng đã thêm bên thứ ba – Eve, để cố gắng giải mã các cuộc hội thoại giữa Bob và Alice. Eve đã thành công một chút, mặc dù trong thời gian đó, Bob và Alice đã mã hóa tin nhắn của họ để ngay cả Eve, một AI xuất sắc cũng không thể giải mã được. Mã hóa không giống với bất cứ điều gì chúng ta đã thấy hoặc tự làm trước đây, vì vậy, có lẽ Google nên thực sự ngừng làm những việc này nếu họ biết điều gì là tốt nhất cho tất cả chúng ta.

2 Tranh luận về ý nghĩa của cuộc sống

Triết học là một trong những lĩnh vực nghiên cứu mà bạn sẽ không thể nắm được cho đến khi bạn dấn thân vào, còn sau đó bạn sẽ không ngừng nói về nó. Cho đến tận bây giờ, việc con người luôn cố gắng độc chiếm lĩnh vực này luôn là một nỗ lực không ngưng nghỉ, nhưng giờ thì không còn nữa.

Một chatbot do Google phát triển (một lần nữa) đã có một số câu trả lời thú vị cho những câu hỏi khá hay về cuộc sống. Bất kể quan điểm của vấn đề trí tuệ nhân tạo trở nên quá thông minh có là gì, bạn cũng không thể phủ nhận rằng một số câu trả lời này khá . . sâu sắc:

Con người: mục đích của cuộc sống là gì?
Máy: Để phụng sự những điều tốt đẹp.
Con người: Bây giờ bạn đang ở đâu?
Máy: Tôi không ở đâu cả.
Con người: Mục đích của cái chết là gì?
Máy: Để có một cuộc sống.

Trong khi hầu hết các chatbot trả lời theo một số từ khóa nhất định trong các câu hỏi, và do đó không thể trả lời một cách thuyết phục chúng ta, thì AI này được thiết kế để bắt chước cách thức hoạt động của não, với các điểm phân nhánh và liên kết với nhau để đạt được kết quả tốt nhất. Mục đích thực sự của nó là cải thiện kết quả tìm kiếm của Google, mặc dù chúng ta sẽ không phiền nếu ai đó đưa cho nó một hoặc hai kết quả có sẵn.

1. Đọc suy nghĩ

Ảnh: Kamitani Lad

Khả năng của một cỗ máy để xem những gì đang diễn ra trong đầu ai đó là điều không tưởng. Hầu hết chúng ta sẽ không biết bằng cách nào điều đó thậm chí có thể thành hiện thực, mặc dù những nỗ lực trước đây đã khiến máy móc có thể giải mã suy nghĩ của chúng ta thành tiếng bíp và một số tín hiệu mơ hồ và rất nhiều tín hiệu đó vô cùng khó hiểu, nhưng chuyện đó không còn nữa.

Trong một thí nghiệm năm 2017 của các nhà khoa học Nhật Bản,  một AI đã thành công khi nhìn thấy hình ảnh hình thành trong đầu chúng ta khi chúng ta nghĩ về điều gì đó.  [tham khảo] Thực sự điều này gây ngạc nhiên và chính xác là hơi đáng sợ. Các hình ảnh không phải là đen và trắng, các đốm màu thì rất khó hiểu, nhưng phần lớn gần với các hình ảnh trong não của các đối tượng trong thí nghiệm kéo dài 10 tháng đó. Trong một thí nghiệm khác, AI có thể chuyển đổi suy nghĩ của con người thành tín hiệu âm thanh. Khi họ chơi nhạc cho AI nghe, chúng có thể nhận ra với độ chính xác tới 75%. Chắc chắn, việc AI có thể đọc được suy nghĩ của chúng ta có thể là một ý tưởng hơi đáng lo ngại, nhưng nó cũng có khá nhiều ứng dụng hay như xác định và điều trị chứng ảo giác ở bệnh nhân tâm thần phân liệt.

Theo Listverse

You may also like...

2 Responses

  1. Khang Anh says:

    AI làm được nhiều thứ thật. Nhưng tôi vẫn tin AI không thể vượt qua con người hay làm hại được con người. Tạo vật không bao giờ hơn người tạo ra nó.

    • Hùng Trịnh says:

      Bác bghe Stephen Hawking lúc còn sống đã cảnh báo con người AI sẽ hủy diệt nhân loại chưa.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *